تونل پلاسما

توضیحات

تونل پلاسما برای میکروب­ زدایی محصولات کشاورزی ساخته شده ­است.

در مرحله اول، میکروب­ زدایی (باکتری­، ویروس و قارچ­زدایی) محصولات استراتژیک و صادراتی کشور مانند پسته، خرما، خرما و فلفل سبز و غیره را انجام می ­دهد. در ضمن، این سیستم به گونه­ ای ساخته شده که توانمندی اعمال پلاسما بر روی انواع محصولات باغی و صیفی­جات را با هدف آلودگی ­زدایی آنها قبل و حتی بعد از بسته­ بندی نیز داراست.

همچنین، این تونل پلاسمایی براساس تخلیه الکتریکی پلاسمایی سدشده با دی ­الکتریک در فشار اتمسفری عمل می­ کند. این تونل دارای توانایی از بین­بردن میکروب­ ها (قارچ­ های) تولیدکننده آفلاتوکسین در محصولات خشکبار مانند پسته را دارا می ­باشد.

افلاتوکسین، یک توکسین میکروبی است که در ابتلاء انسان به برخی از سرطان­ ها مانند سرطان کبد نقش دارد.

مشخصات فنی تونل پلاسما

این تونل براساس یک سیستم تسمه نقاله ­ای خاص و با شرایط فنی ویژه طراحی و ساخته شده است. آزمایش های مربوط به اثر پلاسما بر روی بعضی از میکرو ارگانیسم­ ها که عموما بر روی سطح تعداد زیادی از محصولات کشاورزی وجود دارند انجام شده و به طور چشمگیری موفقیت ­آمیز بوده ­اند.

باید خاطرنشان نمود که پلاسماهای سرد یا غیرحرارتی اتمسفری با استفاده از یک میدان الکتریکی یا الکترومغناطیسی در یک محیط گازی ایجاد می ­شوند. انرژی این میدان­ ها باعث می ­شود تا الکترون­ های آزاد موجود در محیط شتاب گرفته و باعث یونش سایر اتم­ ها و مولکول ­های گاز گردیده و الکترون ­ها، یون­ ها و گونه­ های فعال و غیرفعال دیگری مانند رادیکال­ ها، حالات برانگیخته، امواج الکترومغناطیسی از جمله اشعه ماوراء بنفش (UV) و غیره در محیط تولید می­ شوند.

در نتیجه، محیطی شکل می­ گیرد که به طور عمده شامل مولکول ­ها و اتم­ ها، حالات برانگیخته، یون­ های مثبت و منفی، رادیکال­ های آزاد، الکترون ­ها، اشعه ماوراء­بنفش و گونه­ های اکسیژن و نیتروژن واکنش­ پذیر، مانند ازن، سوپراکسید، رادیکال­ های هیدروکسیل، اکسیژن منفرد، اکسیژن اتمی، اکسید نیتریک یا دی ­اکسید نیتروژن است.

نکته جالب توجه این است که با محیطی به عنوان پلاسمای تخلیه الکتریکی سروکار داریم که همه این عوامل ضد میکروبی را برای از بین ­بردن میکرو ارگانیسم­ هایی مانند باکتری ها، مخمرها و حتی اسپورهای باکتریایی و قارچی را در خود دارد.

پیچیدگی محصول

در حال حاضر، عامه مصرف­ کنندگان مواد غذایی و محصولات کشاورزی خواستار استفاده از غذاهای بی­ خطر هستند.

از طرفی، امروزه روش ­های میکروب­ زدایی و نگهداری کیفیت محصولات کشاورزی و مواد غذایی به روش سنتی و استفاده از مواد نگهدارنده مورد استقبال قرار نمی ­گیرند.

در حوزه مواد غذایی و فرآوری محصولات کشاورزی، پارامترهایی مانند راحتی در استفاده، کیفیت بالای غذا و ایجاد حس خوب در مصرف­ کننده، ماندگاری طولانی، تازگی، عدم استفاده از مواد افزودنی، استفاده از فرآیندهای سازگار با محیط زیست و تولید با هزینه کم، تعیین­ کننده هستند.

روش ­های معمول از جمله روش­های عملیات حرارتی برای سال هاست که به طور گسترده مورد استفاده قرار می­ گیرند که به طور عمده باعث ماندگاری و افزایش ایمنی مواد غذایی می­ گردند. ولی به هر حال، این روش­ها دارای اشکالاتی از قبیل از بین­ رفتن مواد مغذی و کاهش قابل­ توجه در کیفیت ارگانولپتیک برخی از مواد غذایی و محصولات کشاورزی می­ گردند.

به همین دلیل، در سال­ های اخیر به توسعه روش­های جدید در میکروب­ زدایی مواد غذایی و محصولات کشاورزی براساس رویکردها و فناوری ­های جدید و نوظهور در حفظ و نگهداری مواد غذایی پرداخته شده است.

هدف

هدف همه این روش ­ها غیرفعال کردن میکرو ارگانیسم ­ها و آنزیم ­ها و البته بدون تغییر قابل­ ملاحظه­ ای در ویژگی­ های تغذیه ­ای مواد غذایی و محصولات کشاورزی و کیفیت ارگانولپتیک آنها است.

این فناوری­ های جدید به طور عمده شامل روش ­های هیدرواستاتیکی فشار بالا، میدان الکتریکی پالسی، سونوگرافی با شدت بالا، نور پالسی، میدان مغناطیسی نوسانی هستند. این در حالی است که اخیراً استفاده از پلاسمای اتمسفری غیرحرارتی توجه ویژه ­ای را به خود جلب کرده است.

از دنیا چه خبر؟

امروزه در بسیاری از کشورهای صنعتی، از پلاسمای سرد اتمسفری به عنوان یک روش ضدعفونی در حوزه بسته ­بندی، تجهیزات و حتی فرآوری مواد غذایی و خود محیط فرآوری استفاده می­ شود.

در حوزه آلودگی‌زدایی سطوح مواد غذایی، توانمندی پلاسمای سرد اتمسفری برای اصلاح کیفیت میکروبیولوژیکی طیف گسترده­ ای از مواد غذایی جامد، از جمله توت‌فرنگی، گوجه‌فرنگی، گوشت مرغ، برش‌های پنیر، هویج، هندوانه یا کاهو، و غذاهای مایع مانند شیر، سیب و عصاره پرتقال و آندواسپرم مایع نارگیل و غیره ثابت شده است.

اگرچه نرخ غیرفعال ­سازی میکروبی، در مطالعات مختلف انجام شده، بسیار متفاوت است، به هر حال، سطوح و گونه‌های میکروبی آزمایش­ شده حاکی از تاثیر قوی پلاسما در عقیم­ کردن میکروارگانیسم­ها و باکتری­های موجود در مواد غذایی و روی سطح تولیدات کشاورزی بوده است.

پلاسمای اتمسفری غیرحرارتی دارای مزایای بسیار مهمی در حوزه صنایع غذایی است که آن را تبدیل به یک فناوری مطمئن و کاربردی برای افزایش ماندگاری مواد غذایی و محصولات کشاورزی نموده است.

مزایا

استفاده از این فناوری در حوزه صنایع غذایی دارای مزایای مهمی است.

اول اینکه، مدت زمان اثر پلاسما و دوره فرآیند پردازش کوتاه است.

در واقع، زمان اثردهی پلاسما بسیار کوتاه است (بین چند ثانیه تا حداکثر دو دقیقه) که می­تواند تا 5 مرتبه میکروارگانیسم ­های مختلف از جمله پاتوژن ­هایی مانند گونه­ های مختلف باکتریایی مانند استافیلوکوک، سالمونلا، ویبریو کلرا (عامل وبا) کامپیلوباکتر، شیگلا (عامل دیسانتری باسیلی یا اسهال خونی)، لیستریا مونوسیتوژنز (عامل مننژیت نوزادی، بزرگسالان و افراد دارای ضعف سیستم ایمنی)، اشرشیاکلی بخصوص اشرشیاکلی انتروهموراژیک (EHEC) عامل سندرم HUS تهدید کننده حیات، تک یاخته ­های بیماری ­زا مانند آنتامبوا هیستولیتیکا، ژیاردیا لامبیلا، قارچ­ های تولیدکننده سم آفلاتوکسین (عامل سرطان در انسان) و بسیاری دیگر از میکرو ارگانیسم ­های بیماری­زا  و حتی تولید کننده اسپور مانند کلستریدیوم بوتولینوم (عامل بوتولیسم) را از بین ببرد.

علاوه بر این، استفاده از پلاسمای اتمسفری  غیرحرارتی در دمای اتاق امکان ­پذیر بوده و دارای قابلیت استفاده در موادی است که به گرما حساس می­باشند.

در ضمن، از آن می ­توان برای فرآیندهای پیش­ بسته ­بندی مواد غذایی استفاده­ کرد که از آلودگی مجدد مواد غذایی جلوگیری خواهد کرد.

دوم اینکه، خاصیت غیرسمی آن به همراه مصرف کم آب در فرآیند شستشو و مواد شیمیایی باعث کاهش قابل ­توجهی در تولید پس آب گردیده که هم از نظر اقتصادی و هم از نظر زیست ­محیطی بسیار مفید است.

این مزایا، بشر را به سمت استفاده از فناوری پلاسمای غیرحرارتی در نگهداری مواد غذایی سوق داده است. تاکنون تعداد بی­ شماری مطالعه بر روی خواص ضدمیکروبی و غیر فعال­سازی میکروب­ ها انجام شده است که در پایان این قسمت، تعدادی از آنها آورده شده اند.

لذا با توجه به مزایایی همچون مصرف انرژی کم در تونل پلاسمایی، انعطاف­ پذیری و تطبیق­  پذیری نسبتا بالای آنها، عدم نیاز به اضافه ­کردن مواد شیمیایی، جمع و جور بودن و دارابودن قابلیت نصب در هر کارگاه فرآوری و بسته­ بندی مواد غذایی، کم­بودن قیمت آنها در مقایسه با سایر سیستم ­های میکروب­ زدایی مدرن، بالابودن نرخ باکتری­ زدایی در مقایسه با سایر روش ­های موجود و غیره، بی­شک توسعه صنعتی آن در کشور با استقبال جدی روبرو خواهد شد.

فناوری

لذا برخی از پیچیدگی ­های عمده فناورانه این تونل پلاسمایی در مقایسه سایر روش­ها در حوزه استریل مواد غذایی به شرح زیر می­باشند:

  1. این تونل در مقایسه با سایر روش­های غیرپلاسمایی موجود، بسیار دینامیک بوده و مصرف انرژی در آن بسیار کم است.
  2. این دستگاه دارای انعطاف ­پذیری و تطبیق­پذیری نسبتا بالایی بوده (با توجه به نوع و اندازه فیزیکی ماده غذایی) نیازی به اضافه کردن مواد شیمیایی ندارد.
  3. این سیستم جمع و جور بوده و قابلیت نصب در هر کارگاه فرآوری و بسته­ بندی مواد غذایی را دارد و قیمت تمام­ شده کل آن در مقایسه با سایر سیستم­های میکروب­زدایی مانند اشعه گاما کمتر است.
  4. مقایسه­ های موجود نشان می ­دهد که نرخ از بین بردن جمعیت میکروبی توسط این تونل در مقایسه با سایر روش ­های موجود بیشتر است.
  5. این تونل به گونه­ ای طراحی و ساخته شده است که بتوان از آن در بخش عمده­ای از آلودگی ­زدایی­ های مربوط به محصولات کشاورزی اعم از محصولات باغی و صیفی­جات استفاده نمود.

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “تونل پلاسما”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *